Przejdź do treści
Wydzierzawie

Przedłużenie umowy dzierżawy KOWR i plan B na przetarg

Przedłużenie umowy dzierżawy KOWR bez przetargu jest możliwe, ale tylko wtedy, gdy dzierżawca złoży oddziałowi pisemne oświadczenie o zamiarze dalszej dzierżawy najpóźniej trzy miesiące przed końcem umowy i nie ma zaległości. Oddział nie przedłuża umowy automatycznie, a nowy czynsz nie może być niższy od dotychczasowego. Poniżej rozpisujemy kalendarz na konkretnym przykładzie i plan B na wypadek odmowy, czyli jak w porę znaleźć ziemię w przetargu.

Kiedy KOWR przedłuża umowę dzierżawy

Oddział bierze pod uwagę kilka rzeczy jednocześnie, a każda z nich może zatrzymać przedłużenie.

WarunekCo sprawdza oddziałCo możesz zrobić wcześniej
Termin oświadczeniaczy wpłynęło najpóźniej 3 miesiące przed końcem umowyzłożyć je za potwierdzeniem odbioru, z zapasem kilku tygodni
Płatnościczy czynsz, podatki i opłaty są uregulowanespłacić zaległości przed złożeniem oświadczenia
Sposób użytkowaniaczy grunt jest uprawiany zgodnie z umowąusunąć zaniedbania, na przykład zachwaszczenie lub samowolne zmiany
Plany wobec nieruchomościczy grunt nie jest przeznaczony do sprzedaży, wyłączenia lub innego celuzapytać oddział o plany, zanim zainwestujesz w pole
Czynsznowa stawka nie może być niższa od dotychczasowejprzeliczyć, czy przy tej stawce dzierżawa nadal się opłaca

Aktualny opis procedury i wymaganych pism publikuje KOWR na stronie o przedłużeniu umowy dzierżawy. Wiążące są tam podane zasady i postanowienia twojej umowy, a nie ogólne opisy.

Kalendarz dla umowy kończącej się 30 września 2027

Przykład: dzierżawca 14 ha, umowa wygasa 30 września 2027. Ostatni dzień na oświadczenie przypada 30 czerwca 2027, ale bezpieczniej działać wcześniej, bo każde opóźnienie odbiera czas na plan B.

KiedyKrokPo co
styczeń 2027sprawdzasz rozliczenia czynszu i podatku rolnego, prosisz o potwierdzenie saldazaległość jest najczęstszym powodem odmowy
luty 2027składasz oświadczenie o zamiarze dalszej dzierżawyzostaje pół roku na rozmowy i ewentualny plan B
marzec do kwietnia 2027oddział analizuje wniosek, może zaproponować nowy czynsz lub krótszy okresmasz czas, żeby przeliczyć nową stawkę
maj 2027odpowiedź oddziałuprzy odmowie startuje plan B
maj do sierpnia 2027przy odmowie śledzisz przetargi w promieniu dojazduzdążysz przed jesiennym siewem
30 czerwca 2027ostateczny termin oświadczeniapo nim tryb bezprzetargowy przepada
30 września 2027koniec umowy, zwrot gruntu albo nowy anekspole oddajesz w stanie z protokołu

Jeśli złożysz oświadczenie dopiero w ostatnim tygodniu czerwca, a oddział odmówi we wrześniu, zostajesz bez gruntu na jesienny siew i bez czasu na kwalifikację do przetargu. To główny powód, dla którego warto ruszyć zimą.

Co przygotować przed złożeniem oświadczenia

Oświadczenie jest krótkie, ale oddział ocenia całą historię dzierżawy, więc warto złożyć je razem z dowodami, że gospodarstwo jest w porządku. Lista kontrolna, którą przechodzimy z rolnikami przed terminem:

  • numer umowy, data jej wygaśnięcia i numery działek dokładnie tak, jak w umowie
  • potwierdzenie z oddziału, że nie ma zaległości w czynszu, a z gminy, że podatek rolny jest opłacony
  • krótki opis, jak użytkujesz grunt (uprawy, zabiegi, wapnowanie z ostatnich lat)
  • informacja, na jaki okres chcesz przedłużyć umowę i dlaczego, na przykład spłata maszyn albo inwestycja w glebę
  • potwierdzenie nadania lub wpływu pisma, które zachowujesz do końca sprawy

Jeśli dzierżawisz kilka nieruchomości z różnymi datami końca, ustaw sobie osobny termin dla każdej umowy. Najczęstszy błąd to pilnowanie jednej, większej umowy i przeoczenie drugiej, kończącej się kwartał wcześniej.

Czy nowy czynsz nadal się opłaca

Załóżmy, że obecny czynsz to 5 dt pszenicy z hektara, a oddział proponuje 6,5 dt. Przy cenie pszenicy 85 zł za dt różnica na 14 ha wygląda tak.

PozycjaObecna umowaPropozycja po przedłużeniu
Stawka5 dt z ha6,5 dt z ha
Czynsz za 1 ha425 zł552,50 zł
Czynsz za 14 ha5 950 zł7 735 zł
Różnica rocznie1 785 zł więcej

Te 1 785 zł zestaw z nadwyżką, jaką dają ci te hektary po kosztach uprawy. Jeśli nadwyżka wynosi na przykład 900 zł z hektara, czyli 12 600 zł z całości, przedłużenie nadal się opłaca z dużym zapasem. Jeśli pole jest słabe i nadwyżka spada do 200 zł z hektara, wyższy czynsz zjada prawie całą marżę i lepiej poszukać gruntu w przetargu. Jak przeliczać dt na złote, opisuje tekst o czynszu dzierżawnym KOWR, a ile kosztuje wejście w nowe pole, pokazujemy w artykule o kosztach i osi czasu dzierżawy gruntów KOWR.

Co zrobić, gdy KOWR odmówi przedłużenia

Odmowa nie zawsze jest ostateczna. Jeśli powodem była zaległość, która już zniknęła, albo błąd w ocenie sposobu użytkowania, możesz pisemnie poprosić oddział o ponowne rozpatrzenie i dołączyć dowody. Gdy grunt jest przeznaczony do sprzedaży, zapytaj o warunki nabycia, bo dzierżawca może mieć w niektórych sytuacjach pierwszeństwo, a o szczegółach rozstrzygają przepisy i oddział.

Jeśli ziemia na pewno wraca do Zasobu, trzeba szybko szukać innej. Wtedy liczy się każdy tydzień:

  • ustaw strefę w promieniu, który obsłużysz sprzętem, nie tylko w swojej gminie
  • przygotuj dokumenty do kwalifikacji z wyprzedzeniem, listę opisuje tekst o dokumentach do przetargu KOWR
  • policz sufit czynszu przed pierwszym przetargiem, a nie na sali
  • odłóż gotówkę na wadium, bo w kilku przetargach naraz zamraża się ją kilkukrotnie

Bieżące ogłoszenia zestawiamy na stronie oferty dzierżawy KOWR, a jeśli szukasz paszy objętościowej, a nie pola pod zboże, zobacz też ile kosztuje dzierżawa łąki. Alert w planie Rolnik lub Gospodarstwo przypomina o kwalifikacji, wadium i dniu przetargu, więc odmowa w maju nie oznacza pustego pola we wrześniu.

Zwrot gruntu po wygaśnięciu umowy

Gdy umowa nie zostaje przedłużona, oddajesz grunt w stanie opisanym w umowie i protokole. Zebrane plony są twoje, ale za nakłady na pole, takie jak wapnowanie czy meliorację, rozliczenie zależy od umowy i zgody oddziału, więc nie licz na zwrot bez zapisu. Więcej o tym, co obowiązuje po stronie dzierżawcy, piszemy w tekście o umowie dzierżawy KOWR po przetargu i o rozwiązaniu umowy dzierżawy. Ogólne zasady dzierżawy z Zasobu opisuje strona o dzierżawie KOWR.

Kiedy złożyć wniosek o przedłużenie umowy dzierżawy KOWR

Oświadczenie o zamiarze dalszej dzierżawy musi wpłynąć do oddziału najpóźniej trzy miesiące przed końcem umowy. Lepiej złożyć je pół roku wcześniej, bo przy odmowie zostaje wtedy czas na udział w przetargach przed kolejnym sezonem. Termin liczy się od daty wygaśnięcia zapisanej w umowie.

Czy KOWR może podnieść czynsz przy przedłużeniu umowy

Tak. Przy przedłużeniu czynsz nie może być niższy od dotychczasowego, a oddział może zaproponować wyższą stawkę, zwykle bliższą stawkom z bieżących przetargów w okolicy. Przed podpisaniem aneksu przelicz stawkę w dt na złote i porównaj ją z nadwyżką, jaką daje ci to pole.

Na ile lat KOWR przedłuża dzierżawę

Okres ustala oddział w zależności od sytuacji gospodarstwa, nieruchomości i planów Zasobu. Bywa krótszy niż pierwotna umowa, zwłaszcza gdy grunt może być w przyszłości przeznaczony do sprzedaży lub na inny cel. Wiążąca jest propozycja oddziału i podpisany aneks.